Nằm bên dòng sông Cầu, cách Hà Nội khoảng 60 km, Phù Lãng được coi là cái nôi của nghề gốm sành Việt Nam. Theo lời kể của các bậc cao niên thì vào cuối đời Lý (thế kỷ 13), có vị thái học sinh là Lưu Phong Tú đã truyền nghề cho làng và hàng năm dân làng lấy ngày mùng 7 tháng Giêng âm lịch là ngày giỗ Tổ nghề để tưởng nhớ tới ông.

Thông thường, gốm sành vốn mang đậm chất nguyên sơ, mộc mạc và giản dị, nhưng gốm sành Phù Lãng lại mang một vẻ đẹp rất riêng bởi được khoác lên màu men vàng da lươn cùng nhiều sắc thái khác của nó như vàng nhạt, vàng thẫm, vàng đỏ, vàng nâu. Do điều kiện thiên nhiên ưu đãi, Phù Lãng nổi tiếng khắp nơi với sản phẩm gốm da lươn mà không một nơi nào có được. Phù Lãng chủ yếu sử dụng men thực vật, không dùng men hóa chất. Chất liệu chính làm men là tro củi, tro trấu, vôi bột, đá quặng. Ở Phù Lãng có loại đá son phong hóa rất đặc biệt, dân làng gọi là đá thổi, lấy bột đá nghiền mịn này đem trộn với các loại khác theo một công thức riêng sẽ có được màu men như ý muốn, tạo ra sắc thái riêng cho gốm Phù Lãng. Men màu đen cần nhiều bột đá đen trộn tro trấu hoặc tro cây. Men màu da lươn do bột đá đỏ trộn với tro nhưng tỷ lệ tro nhiều hơn. Men màu nâu cần pha thêm bùn. Thường màu men nhẹ phải pha tro nhiều hơn đá quặng...

Phù Lãng dễ nhận ra bởi những ngôi nhà gạch trần, mái ngói nhấp nhô dọc hai bên con đường làng quanh co, lắt léo. Sản phẩm của nghề gốm được xếp đầy sân nhà, bờ ruộng, dọc các lối đi. Nào tiểu quách xếp hàng tầng tầng lớp lớp, nào ống nước tròn vo chất cao ngất bên tường, nào chậu cảnh, bình gốm, chum vại…, cái còn ướt đỏ màu đất, cái đã qua lò nung lên màu đen bóng …

Phù Lãng cũng gìn giữ trong lòng cả một câu chuyện dài về quá khứ của xứ sở Kinh Bắc hôm qua, và ẩn mình trong cái hồn của làng gốm Phù Lãng hôm nay.

Mời quý khách hãy cùng chúng tôi về với làng gốm Phù Lãng hôm nay…

Ảnh làng gốm Phù Lãng